Komentarze do wiadomości: „Gracze są samolubni”. Chris Avellone o tym, dlaczego Planescape: Torment stał się hitem

Dla mnie - osobiście - jednym z największych plusów P:T było to, jak mocno odżegnał się od standardu gatunkowego, i jak bardzo starał się go przełamać , by w konsekwencji stać się jego antytezą – szablon gatunkowy to X, więc my to tak zmodyfikujemy, żeby zrobić z tego Y. Dodatkowo w wielu miejscach P:T wręcz naśmiewał się z gatunku, a przy tym nie popadał w skrajność – gra mimo wszystko nie była zwyczajną parodią gatunku, a elementy niepoważne występowały symultanicznie z tymi poważnymi, tworząc perfekcyjną symbiozę.

Wydaje mi się, że Avellone mówi tu konkretnie o player's agency, które z jakiegoś powodu sprowadzane jest - nawet pamiętam jeden artykuł na tym serwisie - do "sprawczości gracza", co przez autora artykułu było rozumiane po prostu jako konsekwencje wyborów i ogólna reaktywność.

Imo player's agency to właśnie taka osobista motywacja gracza, a więc przyczyna dokonania takiego a nie innego wyboru, o której mówi ostatni z przytoczonych cytatów MCA:
jak skonstruować fabułę i interakcje tak, by gracz starał się realizować cele postaci, które odpowiadają jego egoistycznym pragnieniom
Widzieliśmy to chociażby w projektowanym przez Avellone'a KotOR2, który jest właściwie takim gwiezdnowojennym tormentem. Obie gry powstały z nienawiści do pewnych tropów. Ale przechodząc do player's agency...

W KotOR2 po ucieczce z Peragus trafiamy na Citadel Station na orbicie Telos. Wątek stacji przedstawia konflikt między ithorianami, zaangażowanymi w projekt rekultywacji zniszczonej planety a korporacją Czerka, która chce odzyskiwać surowce i łupić pozostałości dawnych ośrodków na zniszczonej powierzchni.

Gdyby to była gra Bioware, to wybór byłby zerojedynkowy - ithorianie dobrzy, Czerka corp. zła, ale właśnie nie. Jeśli wgryziemy się w temat, to okazuje się, że ithorianie bezmyślnie przywracają ekosystem. Np. sprowadzili z Onderonu bardzo żarłoczny rodzaj drapieżnika, który wytępił wszelką inną faunę na powierzchni Telos i jest niesamowicie agresywny. W dodatku ithorianie wpompowali gigantyczne pieniądze w projekt odnowy planety bez większego pożytku i rzeczywistego skutku, co może zaszkodzić Republice i pociągnąć za sobą anulowanie innych podobnych projektów odbudowy powojennej.

Tymczasem Czerka pozyskuje materiały z ruin i generuje zyski, które może pompować w rozwój przemysłu na planecie i długofalowo w jej odbudowę.

Gracz ma więc cel - aby dostać się na powierzchnię musi pomóc jednemu z ugrupowań, ale już przy tym może kierować się swoją własną motywacją, może mieć jakiś prywatny cel, czy też interes w wybraniu jednej bądź drugiej opcji.

Nawet grając upadłym jedi możemy zdecydować się pomóc ithorianom, więc wybrać domyślnie formację po jasnej stronie mocy. Kiedy Kreia zruga jedi exile za to, można jej wytłumaczyć, że Chodo Habat - przywódca ithorianów - obiecał nas "uleczyć" i wykorzystujemy go dla zwiększenia własnej mocy.

To jest właśnie palyer's agency. Gra mówi, że masz coś zrobić i daje ci wybór, jednocześnie daje ci dostatecznie dużo miejsca na "egoistyczne" podejście, by za każdym takim wyborem, nawet jeśli prezentuje dwie możliwości, stało dużo więcej potencjalnej osobistej motywacji do wyboru jednego czy drugiego rozwiązania. Robisz coś nie dlatego, że wymaga tego scenariusz, tylko masz w tym jakąś własną agendę. Może chcesz zaszkodzić Republice? Może chcesz pomóc Republice? Może interesuje się kasa za pracę dla Czerki? Może chcesz posiąść większą moc dzięki wrażliwemu na Moc przywódcy ithorian? Może jest ci to totalnie obojętne i podejmując pracę dla ithorian po zabezpieczeniu droida pojawia się Czerka i dajesz się przekonać, by ostatecznie oddać go w ręce korporacji, byle mieć pozwolenie na desant na Telos?

Gry, przy których scenariuszu Avellone miał dużo do powiedzenia tak właśnie wyglądały. Gracz mógł kierować się osobistą motywacją postaci i wiele takich aspektów było dodatkowo akcentowanych w dialogach, na zasadzie uargumentowania dokonanego wyboru.

"Jak sprawić, by było to ważne w wyjątkowy sposób, i jak skonstruować fabułę i interakcje tak, by gracz starał się realizować cele postaci, które odpowiadają jego egoistycznym pragnieniom. Zamiast narzucać mu jakiś zewnętrzny, wymuszony cel, znajdź sposób, aby wewnętrzna motywacja gracza odpowiadała celom w grze, a to zapewni silniejsze wrażenia."

Jest takie zjawisko jak granie transgresywne - gramy wbrew założonej przez twórców motywacji bohatera gry. Dobry przykład to robienie mało znaczących zadań pobocznych w Wiedźminie 3, podczas gdy Geralt powinien spieszyć na ratunek Ciri. Prowadzi to do słynnego dysonansu ludonaracyjnego itd.
To, co robi Avellone, zeby tego uniknąć, a co też zrobiono np, w New Vegas, przy którym nomen omen Chris maczał palce, to stworzenie bohatera, który jest tabula rasa, a w grze nie ma żadnych kompasów moralnych. I rzeczywiście - gra nie piętnuje przyłączenia się do Legionu Cezara (no chyba, że jako karę potraktujemy to, że nie możemy zlootować Laniusa z jego przewspaniałej zbroi). Co więcej w grze spotkamy nawet postaci, które racjonalnie argumentują zalety tej frakcji.

Ale już w Outer Worlds 2 na ostatnim etapie produkcji wycięto możliwość

A w Planescape:Torment ludzie grali dla fabuły, i też raczej nikt się z nieśmiertelnym nie utożsamiał...
(bo jest, przecinek-k, 20 pikseli szerokim nieśmiertelnym "zombiakiem")

Ps. Aż mnie zmroziło gdy pomyślałem co Avellone musiał przejść kiedy pierwszy raz siedząc na klopie sięgną poczytać co tam pisze na opakowaniu papieru, i się biedaczek utożsamił z bohaterem...