Encyklopedia Gier Top Gry Daty premier Beta testy Screeny Redakcja poleca Katalog firm Słownik PC PS5 XSX PS4 Xbox One Switch Andro iOS

ZA/UM

Firma producent wydawca

Estońskie studio deweloperskie z siedzibą w Tallinnie. Na czele firmy stoi Robert Kurvitz. Debiutanckim dziełem tego zespołu była niezwykle ciepło przyjęta gra RPG pod tytułem Disco Elysium, która trafiła na komputery osobiste i konsole.

Historia

Trudne początki

Oficjalnie studio ZA/UM zostało założone dopiero w 2016 roku, przez estońskiego pisarza i muzyka – Roberta Kurvitza. W istocie jednak grupa rozpoczęła działalność znacznie wcześniej.

Od 2001 roku Kurvitz był członkiem zespołu muzycznego Ultramelanhool. W 2005 roku, zainspirowany przez utwór Adagio for Strings autorstwa Tiësto (duńskiego DJ’a Tijsa Michiela Verwesta), wpadł on na pomysł stworzenia fikcyjnego uniwersum. Koncepcja spodobała się pozostałym członkom jego kapeli, a z czasem dołączyli do nich inni artyści (m.in. malarz Aleksander Rostov) i muzycy. Wspólne stworzyli oni swego rodzaju kolektyw, który miał powołać do życia ów nienazwany jeszcze świat.

Początkowo owocem ich pracy miało być stołowe RPG oparte na systemie Dungeons & Dragons. Z czasem projektem zainteresował się estoński pisarz Kaur Kender, który pomógł Kurvitzowi w napisaniu powieści osadzonej w wymyślonym przez niego uniwersum. Książka Sacred and Terrible Air pojawiła się w 2013 roku, jednak przeszła bez większego echa; dość powiedzieć, że znalazła jedynie tysiąc nabywców.

Nowy start

Trzy lata później Kender zasugerował Kurvitzowi, by spróbował opracować grę wideo. Co prawda ten drugi nie miał doświadczenia jako deweloper, jednak zachęcony dodatkowo przez Rostova postanowił podjąć ryzyko. Ich gra miała być swoistym połączeniem Dungeons & Dragons i serialu o policjantach z lat siedemdziesiątych, osadzonym „w fantastyczno-realistycznym” uniwersum „z mieczami, bronią i samochodami”. Produkcja miała przy tym czerpać garściami z dorobku klasyki RPG-ów, na czele z grami Planescape Torment i Baldur’s Gate.

Niedługo później studio oficjalnie zapowiedziało grę No Truce With the Furies. Ten roboczy tytuł został zaczerpnięty z książki R.S. Thomasa. Nazwa ich studia deweloperskiego, ZA/UM, stanowiła natomiast odniesienie do nazwy języka stworzonego przez rosyjskich poetów awangardowych z początku XX wieku.

Początkowo trzon zespołu pracował nad omawianym projektem w Tallinnie (jego siedziba mieściła się w dawnej galerii). Z czasem jednak część ekipy przeniosła się do Anglii, a studio zyskało pomoc od deweloperów z Polski, Rumunii i Chin. Poza tym ośmioro pisarzy pomagało Kurvitzowi w układaniu dialogów, a muzykę do gry stworzył zespół British Sea Power. Finansowaniem projektu zajął się natomiast estoński biznesmen Margus Linnamäe.

W toku prac gra znacząco się rozrosła, przez co nie ujrzała światła dziennego w planowanym 2017 roku. Ponadto autorzy zdecydowali się przemianować ją na Disco Elysium. Nowy tytuł odnosił się do procesu poznawania na nowo świata przedstawionego przez dotkniętego amnezją głównego bohatera (łac. disco – uczę się).

Wielki sukces

Ostatecznie Disco Elysium zadebiutowało dopiero 15 października 2019 roku. ZA/UM wydało ten tytuł własnym sumptem. Produkcja odniosła sukces finansowy (znalazła się wśród największych premier października na platformie Steam) i spektakularny sukces artystyczny. O tym ostatnim świadczą nie tyle „bardzo pozytywne” recenzje na platformie Steam, co oceny przyznawane przez branżowe media (ich średnia wynosi według serwisu Metacritic 91%). Ponadto na gali The Game Awards 2019 omawianemu tytułowi przyznano statuetki za najlepszą fabułę, najlepszą grę RPG oraz najlepszą grę niezależną; studio ZA/UM otrzymało jeszcze nagrodę za najlepszy debiut indie.

W czerwcu 2020 roku dowiedzieliśmy się, że dj2 Entertainment (autorzy filmu Sonic. Szybki jak błyskawica) opracuje telewizyjną adaptację tego projektu. W grudniu 2020 roku ZA/UM zapowiedziało natomiast Disco Elysium: The Final Cut, które zmierzało na komputery osobiste, PlayStation 4 oraz PlayStation 5 i miało rozbudować wątek fabularny o nowy obszar, misje oraz postacie. Tytuł zadebiutował w marcu 2021 roku. Wtedy też Helen Hindpere z ZA/UM, główna scenarzystka Disco Elysium, przyznała, że powstanie kontynuacji jest w zasadzie pewne.


ZA/UM: wyprodukowane gry

Disco Elysium: The Final Cut

Disco Elysium: The Final Cut

Gry w produkcji i planach

Disco Elysium: The Final Cut Switch2021

Wyprodukowane i wydane gry