Polecamy Recenzje Przed premierą Publicystyka Warto zagrać
Publicystyka 20 listopada 2020, 17:17

autor: DM

Strzelam i jeżdżę – wirtualnie i w realu. Później o tym piszę – krytycznie lub z zachwytem.

Dzieje EA - od klapy planszówki, przez świetne gry do... Anthem

Electronic Arts to studio z przebogatą historią, które kształtowało świat gier od niemal samego początku. A wszystko zaczęło się od finansowej klapy jednej planszówki w 1970 roku.

Złote lata 90.

Lata 90. w Electronic Arts to nie tylko wchłanianie słynnych mniejszych ekip, ale również okres wydawania naprawdę świetnych tytułów, które zostały w naszej pamięci na zawsze. Firma skupiała się mocno na pecetach, ale dostrzegła też potęgę nowej konsoli – Sony PlayStation. To właśnie wtedy pojawiły się serie Need for Speed i Medal of Honor oraz takie gry jak Jurassic Park: Trespasser, Dungeon Keeper, Space Hulk czy Desert Strike.

Charakterystyczne intro z logiem wydawnictwa Jane’s towarzyszyło wielu świetnym symulatorom EA. - Artyści od gier - historia studia Electronic Arts - dokument - 2020-11-19
Charakterystyczne intro z logiem wydawnictwa Jane’s towarzyszyło wielu świetnym symulatorom EA.

EA w końcu zaczęło wydawać tak dobre gry z gatunku symulatorów jak te ze stajni MicroProse (Hawkins bardzo chciał pod koniec lat 80. połączyć oba studia, ale Bill Stealey, szef MicroProse, się nie zgodził, czego potem żałował). Sygnowana logiem Jane’s seria z samolotami i okrętami była równie realistyczna, co przystępna i dająca frajdę – zupełnie jak produkcje MicroProse. Nieco wcześniej EA wydało też Seal Team, pierwszy poważny symulator żołnierza na miarę późniejszego Operation Flashpoint.

W 1995 roku na targach ECTS firma Electronic Arts zdobyła nagrodę dla najlepszego wydawcy. Brytyjski magazyn o grach „Next Generation” wskazywał, że EA przez prawie całe lata 90. było jedyną firmą w branży, która rokrocznie generowała zyski, a jej wyniki nie miały sobie równych w dotychczasowej historii innych wydawców.

Atak na wszystkich frontach

Jeśli lata 90. były złote, to początek nowego wieku na pewno był nie mniej udany. Serie sportowe nadal przynosiły kokosy, Electronic Arts weszło na rynek gier sieciowych, nabywając portal gier casualowych Pogo.com oraz czyniąc z Ultimy Online najpopularniejszą produkcję w internecie, z wynikiem 100 tysięcy graczy opłacających subskrypcję. EA zaczęło robić gry mobilne oraz nabyło prawa do tworzenia gier na licencji Harry’ego Pottera. Fani strzelanek dostali pierwszą odsłonę Battlefielda, a miłośnicy mniej agresywnej rozgrywki niepozorne The Sims – „grę w życie”, która okazała się kolejną kurą znoszącą złote jaja – i znosi je do dziś.

The Sims okazało się hitem wszech czasów. - Artyści od gier - historia studia Electronic Arts - dokument - 2020-11-19
The Sims okazało się hitem wszech czasów.

Pierwsze lata po roku 2000 przyniosły taką klasykę jak Need for Speed: Porsche Unleashed i niesamowite Medal of Honor: Allied Assault na pecety. Pojawiły się też zupełnie nowe i ciekawe tytuły jak na portfolio EA, a mianowicie artystyczna zręcznościowa przygodówka American McGee’s Alice, horror Clive Barker’s Undying i strategia Shogun: Total War. Electronic Arts atakowało na wszystkich frontach i kontynuowało przejęcia mniejszych ekip, rozpoczynając w 2007 roku proces wchłaniania grupy VG Holding Corp., a więc studiów BioWare i Pandemic.

Kolejna zmiana warty

Rok 2007 był kolejnym szczególnym okresem w dziejach Electronic Arts. Ze stanowiska ustąpił Larry Probst, a zastąpił go John Riccitiello, który wcześniej pracował m.in. w PepsiCo. Nowy prezes wprowadził nową organizację. Electronic Arts zostało podzielone na cztery dywizje czy też marki: EA Sports, EA Games, EA Casual Entertainment i The Sims. Wyróżnienie tej ostatniej dobrze świadczy o tym, jaką potęgę stanowiły Simsy na tle innych tytułów tego wydawcy.

Co ciekawe, Riccitiello był ponoć ogromnym przeciwnikiem przejmowania i wchłaniania mniejszych studiów, zwracając uwagę, że często w ten sposób pozbywano się najbardziej utalentowanych jednostek z tych ekip, dzięki którym osiągały one sukcesy. Nowy podział w EA miał pomóc zachować takim ekipom względną autonomię, a najbardziej skorzystały na tym ponoć Maxis i BioWare.

Już po roku doszło do pierwszych poprawek w nowej strukturze. Dywizję Casual Entertainment formalnie zlikwidowano, włączając ją do marki The Sims. Zamiast informacji o sukcesach Electronic Arts miało dla swoich akcjonariuszy nieco bardziej ponure wieści. W wynikach finansowych pojawiały się straty, rozpoczęły się też masowe zwolnienia. W 2008 roku było to 1100 osób, a w kolejnym już 1500. Ofiarą cięć padło Pandemic Studios – autorzy takich gier, jak Full Spectrum Warrior czy Star Wars: Battlefront. Złe wyniki tłumaczono ogólnym kryzysem ekonomicznym w 2008 roku oraz brakiem przebojowego tytułu w okresie świątecznym.

Start platformy Origin to początek zupełnie nowego i bardzo istotnego rozdziału w dziejach firmy, który z pewnymi zwrotami akcji trwa do dzisiaj. - Artyści od gier - historia studia Electronic Arts - dokument - 2020-11-19
Start platformy Origin to początek zupełnie nowego i bardzo istotnego rozdziału w dziejach firmy, który z pewnymi zwrotami akcji trwa do dzisiaj.

W 2011 roku wyniki wróciły do normy. EA ogłosiło prawie 4 miliardy dolarów przychodu i wiekopomne osiągnięcie, jakim było uzyskanie miliarda dolarów z transakcji w sieci, czyli za wersje cyfrowe gier i mikropłatności. Wizytówką Electronic Arts stała się platforma Origin – własne miejsce firmy w internecie do sprzedaży gier i innej zawartości, bez żadnych pośredników. Spowodowało to konflikt z dotychczasowym partnerem – Valve i sklepem Steam, co zaowocowało wycofaniem wielu tytułów EA ze Steama aż do 2019 roku. Korporacja kontynuowała inwestycje w gry mobilne, nabywając PopCap Games, czyli twórców wielkiego hitu Bejeweled oraz Plants vs. Zombies.

Quo Vadis EA?

W 2013 roku doszło do kolejnej zmiany. Stanowisko CEO objął Andrew Wilson pełniący tę funkcję do dziś. Data ta pokrywa się w zasadzie z debiutem konsol odchodzącej obecnie generacji: PS4 i Xboksa One, a więc najnowsze dzieje EA generalnie są nam już dobrze znane. Jeszcze chyba nieco za wcześnie na historyczne podsumowania działalności Wilsona. Firma wchodzi teraz w nową erę, w nową generację sprzętu, a my czekamy na pierwsze zapowiedzi next-genowych hitów autorstwa EA. Trzymamy kciuki, by dorównały tym ze złotej ery „Elektroników”: lat 90. i początku wieku. Możliwości są przecież nieporównywalnie większe niż kiedyś. Gdzie nas zaprowadzisz, EA?

Opis kariery Tripa Hawkinsa oparto na książce Gamers at Work: Stories Behind the Games People Play autorstwa Morgana Ramsaya.

Dariusz DM Matusiak

TWOIM ZDANIEM

Którą z tych firm lubisz najmniej?

Electronic Arts
69,3%
Activision Blizzard
19,9%
Ubisoft
10,7%
Zobacz inne ankiety
Need for Speed

Need for Speed

The Sims

The Sims

Battlefield 1942

Battlefield 1942

Ultima Online

Ultima Online

Populous

Populous

Wing Commander III: Heart of the Tiger

Wing Commander III: Heart of the Tiger

John Madden Football

John Madden Football

Granie na czas, czyli jak zrozumiałem Electronic Arts
Granie na czas, czyli jak zrozumiałem Electronic Arts

Kiedy żonglujesz czasem tak, żeby pracować na etat, grać, mieć życie towarzyskie i jeszcze jakieś zajęcie, to może się zdarzyć, że przestaniesz być "hardkorem". Że zrozumiesz sens istnienia gier tworzonych przez EA. Właśnie mnie to dopadło.

Prawie jak feniks z popiołów – historia studia MicroProse
Prawie jak feniks z popiołów – historia studia MicroProse

Gracze uwielbiają remake’i i restarty ulubionych tytułów gier. A co, gdy restart dotyczy całego studia? Wskrzeszone niedawno MicroProse ma przed sobą nieznaną przyszłość i legendarną przeszłość, która zarówno może pomóc i przeszkodzić.